محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

مقدمه 27

خلاصة الحكمة ( فارسى )

سخن آغازين خلاصة الحكمة يكى از منابع اصيل واژگان و تركيبات طبى زبان فارسى است و علىرغم آن كه گاه متأثر از لغات هندى است ، ولى بر هر فارسى زبانى كه سوداى آموزش طب سنتى را در سر دارد ، بايسته است كه از اين خرمن گل ، برگ‌هايى برگيرد و از رايحه خوش آن ، مشام را معطر سازد . خلاصة الحكمة ، گذشته از آن كه نمايانگر ژرفناى پزشكى كهن مشرق زمين - خصوصاً ايران و هند - است و از اين جهت ، پژوهندگان و محققان اين رشته را بسيار به كار مىآيد ، هنوز نيز قسمت‌هاى اعظمى از آن ، كه در مقدمه بدانها اشاره مىنماييم ، كاربرد ارزنده‌اى دارد و بر هر پزشك ميهن‌دوست و فرزانه‌اى است كه آن را همچون نگين در كتابخانه‌اش داشته باشد و از زلال انديشه‌هاى آن جرعه‌ها بنوشد . مصحح اين اثر و نگارندهء اين گفتار سالهاست كه در پزشكى سنتى ايران تحقيق و مطالعاتى كرده است و از خرمن انديشه بزرگان اين بستر ، خوشه‌چينى نموده است . با اين حال ، نگارنده معتقد است بايد خود طب كهن را به بهترين وجه ممكن و به درستى و امانت عرضه داشت و به پيوست متن ، با نگارش فرهنگ طبى ، كه توفيق انجام آن را از خداوند متعال خواهانيم ، مشكلات و اصطلاحات آن را براى خوانندهء ، آشنا به اين متون آسان نمايد . با توجه به اين نياز و در پاسخ به درخواست جمعى از پژوهندگان اين عرصه ، كتاب ارزنده خلاصة الحكمة را براى تصحيح و عرضه ، برگزيديم كه علىرغم حجم نسبتاً زياد آن از نگاشته‌هاى زيربنايى طب سنتى است و مبتدى نكته‌ياب را رهنمون و پژوهشگر نكته‌سنج را راهبر است .